Practicing with SCERT Kerala Syllabus 5th Standard Hindi Textbook Solutions Unit 4 Chapter 1 हवा और धूल Hindi Poem Question Answer Notes Summary in Malayalam & Hindi improves language skills.
Hava Aur Dhool Class 5 Question Answer Notes Summary
SCERT Class 5 Hindi Unit 4 Chapter 1 Question Answer Kerala Syllabus हवा और धूल
Hava Aur Dhool Question Answer
चित्र में क्या – क्या देख रहा है?
ചിത്രത്തിൽ എന്തൊക്കെയാണ് കാണുന്നത്?
उत्तर :
चित्र में एक बूढ़ा आदमी नाव चला रहा है। मौसम अनुकूल नहीं है। भारी बारिश हो रही है। तूफान भी चल रहा था। इस प्रतिकूल मौसम के बावजूद बूढ़ा व्यक्ति नाव चला रहा है। दूसरी छवि प्रतिकूल मौसम की स्थिति की गंभीरता को स्पष्ट रूप से दर्शाती है।
ചിത്രത്തിൽ ഒരു വൃദ്ധൻ വള്ളം തുഴയുന്നു. കാലാവസ്ഥ അനുകൂലമല്ല. ഘോരമായ മഴ പെയ്തു കൊണ്ടി രിക്കുന്നു. കൊടുങ്കാറ്റും അടിക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു. ഈ പ്രതികൂലമായ കാലാവസ്ഥയെ അവഗണിച്ചാണ് ആ വൃദ്ധൻ വളളം തുഴഞ്ഞ് പോകുന്നത്. രണ്ടാമത്തെ ചിത്രത്തിൽ പ്രതികൂല കാലാവസ്ഥയുടെ തീവ്രത വ്യക്തമായി കാണിക്കുന്നു.
प्रश्न 1.
धूल के बदले घटा जोड़कर कविता लिखें।
പൊടിയ്ക്കു പകരം മേഘം എന്ന് ചേർത്ത് കവിത എഴുതാം.
हवा धूल को छेड़ के भागी
सोती धूल अचानक जागी
उड़ी हवा के पीछे-पीछे
हवा हो गई धूल के नीचे
उत्तर :
हवा घटा को छेड के भागी
सोती घटा अचानक जागी
उड़ी हवा के पीछे पीछे
हवा हो गई घटा के नीचे
प्रश्न 2.
उचित जोडे चुनकर लिखें ।
ഉചിതമായ ജോഡി തിരഞ്ഞെടുത്ത് എഴുതാം.
हवा धूल को _____________
सोती धूल _____________
उड़ी हवा के _____________
हवा हो गई _____________
उत्तर :
हवा धूल को छोड़ के भागी
सोती धूल अचानक जागी
उड़ी हवा के पीछे पीछे
हवा हो गई धूल के नीचे
प्रश्न 3.
निम्नलिखित आशयवाली पंक्तियाँ कविता से चुनकर लिखें।
താഴെ തന്നിരിക്കുന്ന ആശയം വരുന്ന വരികൾ കവിതയിൽ നിന്ന് എടുത്തെഴുതുക.
- धूल आँखें बंदकर खोजती रही।
പൊടി കണ്ണുകൾ അടച്ച് തിരഞ്ഞുകൊണ്ടിരുന്നു. - वह आगे-पीछे और दाएँ-बाएँ खोजती रही ।
അവൻ മുന്നിലും പിന്നിലും, വലതും ഇടതും അന്വേഷിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. - हवा साँसें खींचकर चल रही थी ।
കാറ്റ് ശ്വാസമടക്കി വീശിക്കൊണ്ടിരുന്നു. - हवा धूल के नीचे चल रही थी ।
കാറ്റ് പൊടിയുടെ താഴെ വീശിക്കൊണ്ടിരുന്നു.
उत्तर :
- धूल खोजती आँखें मींचे।
- दाएँ-बाएँ आगे-पीछे।
- हवा चल रही साँसें खींचे।
- नीचे-नीचे धूल के नीचे।
प्रश्न 4.
सही वाक्यों पर ✓ लगाएँ ।
ശരിയായ വാക്യത്തിൽ ഇടാം.
हवा के आने पर
കാറ്റ് വരുമ്പോൾ
उत्तर :
- धूल उड़ जाएगी। ✓
പൊടിക്കാറ്റ് പറന്നു പൊങ്ങുന്നു. - पत्ते गिर जाएँगे। ✓
ഇലകൾ പൊഴിയുന്നു. - वर्षा आ जाएगी। ✓
മഴ വരുന്നു. - अंधेरा छा जाएगा। ✓
അന്ധകാരം വ്യാപിക്കുന്നു.
हवा और धूल Summary in Malayalam & Hindi
Hava Aur Dhool Summary in Malayalam & Hindi
पेड का जादू
(വൃക്ഷത്തിന്റെ മായാജാലം)
हवा धूल को छेड़ के भागी
सोती धूल अचानक जागी
उड़ी हवा के पीछे-पीछे
हवा हो गई धूल के नीचे
धूल खोजती आँखें मींचे
दाएँ-बाएँ आगे-पीछे
हवा चल रही साँसें खींचे
नीचे-नीचे धूल के नीचे
लगा धूल को कुछ है गड़बड़
धूल धप्प से नीचे आई
धूल की आँख में धूल झोंक कर
हवा हो गई हवा-हवाई !
കാറ്റ് പൊടിയെ കളിയാക്കി ഓടിപ്പോയി
ഉറങ്ങിക്കിടന്ന പൊടി പെട്ടെന്ന് ഉണർന്നു
കാറ്റിന് പിന്നാലെ പിന്നാലെ പറന്നു
കാറ്റ് പൊടിക്കു കീഴെ പൊടിയായി
മാറിയിരിക്കുന്നു.
കണ്ണുകൾ അടച്ച് പൊടി തിരയുന്നു
വലതും ഇടതും മുന്നിലും പിന്നിലും
ശ്വാസം അടക്കി കാറ്റ് വീശുന്നു
താഴെ താഴെ പൊടിയുടെ താഴെ
പൊടിക്ക് എന്തോ പന്തികേട് തോന്നി
പെട്ടെന്ന് പൊടി താഴെ ഇറങ്ങി
പൊടിയുടെ കണ്ണിൽ പൊടിയിട്ട്
കാറ്റ് അപ്രത്യക്ഷമായി.
हवा और धूल Hindi Poem कवि परिचय श्याम सुशील सिंह
हिन्दी सहित्य के बहुमुखी प्रतिभा श्री श्याम सुशील सिंह का जन्म 28 अगस्त 1957 में उत्तरप्रदेश के एक किसान परिवार में हुआ था। उन्होंने दिल्ली विश्वविद्यालय से हिन्दी साहित्य में एम.ए. की उपाधि प्राप्त किया। दैनिक ‘हिन्दुस्तान’ (हिन्दुस्तान टाइम्स लि., नयी दिल्ली) में करीब बीस वर्षों तक संपादन कार्य किया। दूरदर्शन के साहित्यिक कार्यक्रम ‘सृजन’, ‘फलक’ और ‘किताब की दुनिया’ के लिए पचास से अधिक साहित्यकारों पर संक्षिप्त शोध किया। दूरदर्शन-रेडियो आर्काइप्स में भाषा विशेषज्ञ के तौर पर संवतंत्र रूप से कार्य किया। ‘नवान्न’, ‘बूधन’ और ‘नन्ही कलम’ पत्रिकाओं का संपादन भी उन्होंने किया। अपनी ज़मीन पर कविता संग्रह और ‘होती मैं ही चंचल तितली’ बालगीत संग्रहीत भी प्रकाशित हुए। ‘मेरे साक्षात्कार’, सीरीज़ के अंर्गत अमृता प्रीतम और त्रिलोचन के साक्षात्कारों की किताब का संपादन भी उन्होंने किया। राहुल सांकृत्यायन स्मृति व्याख्यान माला की पहली किताब ‘दूसरी दुनिया संभव है’ तथा ‘प्रतिनिधि कविताएँ: त्रिलोचन का सह-संपादन भी किया। वे इंडो एशियन लिटररी क्लब द्वारा सम्मानित भी हुए थे।
ഹിന്ദി സാഹിത്യത്തിലെ ബഹുമുഖ പ്രതിഭയായ ശ്രീ ശ്യാം സുശീൽ സിംഗ് 1957 ഓഗസ്റ്റ് 28-ന് ഉത്തർപ്ര ദേശിലെ ഒരു കർഷക കുടുംബത്തിലാണ് ജനിച്ചത്. അദ്ദേഹം ഡൽഹി സർവ്വകലാശാലയിൽ നിന്ന് ഹിന്ദി സാഹിത്യത്തിൽ ബിരുദാനന്തര ബിരുദം നേടി. “ദൈനിക് ഹിന്ദുസ്ഥാനിൽ (ഹിന്ദുസ്ഥാൻ ടൈംസ് ലിമിറ്റഡ്, ന്യൂ ഡൽഹി) ഇരുപത് വർഷത്തോളം എഡിറ്ററായി പ്രവർത്തിച്ചു. ദൂരദർശന്റെ സാഹിത്യ പരിപാടികളായ സജൻ’, “ഫലക്’, ‘കിതാബ് കി ദുനിയ എന്നിവയ്ക്കായി 50-ലധികം സാഹിത്യകാരന്മാരെക്കുറിച്ച് ഹ്രസ്വമായ ഗവേഷണം നടത്തി. ദൂരദർശൻ റേഡിയോ ആർക്കൈവ്സിൽ ഭാഷാ വിദഗ്ധനായി സ്വതന്ത്രമായി പ്രവർത്തിച്ചു. “നവന്ന ബുധൻ’, ‘നന്നി കലം’ തുടങ്ങിയ മാസിക കളിൽ അദ്ദേഹം എഡിറ്റ് ചെയ്തു. അപനി സമീനിനെ കുറിച്ചുള്ള കവിതാസമാഹാരവും “ഹോത്തി മേം ഭി ചഞ്ചൽ തിി’ ബാലഗാനങ്ങളുടെ സമാഹാരവും പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. എന്റെ അഭിമുഖ പരമ്പരയിൽ അമൃത പ്രീതം, ത്രിലോചൻ എന്നിവ അഭിമുഖങ്ങളുടെ പുസ്തകവും അദ്ദേഹം എഡിറ്റ് ചെയ്തു. രാഹുൽ സാംകൃത്യായൻ മെമ്മോറിയൽ പ്രഭാഷണ പരമ്പരയുടെ ആദ്യ പുസ്തകമായ “ദൂസരി ദുനിയ സംഭവ് ഹേ’, പ്രതിനിധി കവിതകൾ, ത്രിലോചൻ എന്നിവയും അദ്ദേഹം സഹ എഡിറ്റ് ചെയ്തു. ഇൻഡോ ഏഷ്യൻ ലിറ്ററി ക്ലബ്ബും അദ്ദേഹത്തെ ആദരിച്ചു.