Reading SCERT Class 10 Hindi Solutions and पैदल चलता हुआ आदमी कविता Paidal Chalta Hua Aadmi kavita Summary in Hindi Malayalam before the exam can save a lot of preparation time.
Paidal Chalta Hua Aadmi kavita Summary in Malayalam Hindi
पैदल चलता हुआ आदमी Summary in Hindi & Malayalam
Paidal Chalta Hua Aadmi kavita Summary in Hindi & Malayalam
चमकदार सड़क पर चल रहे कारों
के हुजूम में कितना निरीह दिख रहा है
पैदल चलता हुआ आदमी।
कार में बैठे हुए बड़े लोग उसे
हिकारत से देखते हैं,
जैसे वह किसी दूसरी दुनिया से
आया हुआ आदमी हो।
प्रस्तुत पंक्तियाँ स्वप्निल श्रीवास्तव की ‘पैदल चलता हुआ आदमी’ नामक कविता से ली गई हैं । कवि कहते हैं कि चमकदार सड़क पर चल रहे कारों के बीच निरीह पैदल चलता हुआ आदमी दिख रहा है। कारों में बैठे हुए लोग उसे घृणा की दृष्टि से देखते हैं। उनका मुख भाव देखकर ऐसा लगता है कि वे किसी दूसरी दुनिया से आए हुए आदमी हो।
समाज के गरीब – अमीर लोगों के अंतर को यहाँ बताया गया है। अमीरों के लिए पैदल चलता हुआ आदमी एक विचित्र जीवी है। वे नहीं सोच रहे हैं कि अपने जीवन का आधार ही बेचारे ये लोग है। उन्हें दया की दृष्टिी से देखने के लिए, सहायता करने के लिए वे तैयार नहीं होते।
പ്രസ്തുത വരികൾ ശ്രീ സ്വപ്നിൽ ശ്രീ വാസ്തവയുടെ ‘पैदल चलता हुआ आदमी’ എന്ന കവിത യിൽ നിന്നെടുത്തിട്ടുള്ളതാണ്. തിളങ്ങുന്ന റോഡിൽക്കൂടി സഞ്ചരിക്കുന്ന കാറുകളുടെ തിരക്കിനിട യിൽ കാൽനടയായി പോകുന്ന മനുഷ്യനെ കാണപ്പെടുന്നു. കാറിൽ ഇരുന്നുകൊണ്ട് ധനിക വ്യക്തി കൾ അവരെ വെറുപ്പോടുകൂടി നോക്കുന്നു. അവരുടെ മുഖഭാവം കണ്ടാൽ തോന്നും ഇവർ ഏതോ അന്യലോകത്തിൽ നിന്ന് വന്നവരാണോ എന്ന്.
സമൂഹത്തിലെ ധനിക-ദരിദ്രരുടെ അന്തരം ആണ് കവി വരികളിലൂടെ വ്യക്തമാക്കിയിരിക്കുന്നത്. ധനികർക്ക് ദരിദ്രർ എന്നും വിചിത്ര ജീവികളാണ്. തങ്ങളുടെ ജീവന്റെ നിലനിൽപ്പിന് കാരണം ഈ പ ാവം മനുഷ്യരാണെന്ന് അവർ ഒരിക്കലും ഓർക്കുന്നില്ല. അവരെ ദയയോട് കൂടി നോക്കാനോ സഹാ യിക്കാനോ ആരും തയ്യാറാവുന്നില്ല.
वे नहीं जानते कि उसके दम पर
उनके चेहरे पर रौनक है।
वह अनाज उगाना बंद कर दें
तो वे भूखों मर जाएँगे,
उनके मकान न बनाए तो उन्हें
सिर छिपाने की जगह नहीं मिलेगी।
उन्हें पता नहीं कि पैदल चलता हुआ आदमी
कितना ताकतवर है,
वह जिस दिन होश में आ जाएगा
उनके साम्राज्य ढह जाएँगे।
प्रस्तुत पंक्तियाँ स्वप्निल श्रीवास्तव की कविता ‘पैदल चलता हुआ आदमी’ से ली गई हैं। कवि कहते हैं कि पैदल चलता हुआ आदमी का परिश्रम ही बडे लोगों के चेहरे की रोशनी है। अगर वे अन्न पैदा करना बंद करें तो धनी लोग भूखों मर जाएँगे। अगर वे मकान न बनाए तो कहीं भी आश्रय नहीं मिलेगी। अलव में उन्हें पता नहीं है कि पैदल चलता हुआ आदमी कितना ताकतवर है। वे जिस दिन जाग उठेंगे, उस दिन बडे लोगों के साम्राज्य का नाश होगा।
പ്രസ്തുത വരികൾ ശ്രീ സ്വപ്നിൽ ശ്രീ വാസ്തവയുടെ ‘पैदल चलता हुआ आदमी’ എന്ന കവിത നിന്നെടുത്തിട്ടുള്ളതാണ്. കാൽനടയായി പോകുന്ന മനുഷ്യന്റെ പരിശ്രമമാണാ ധനികന്റെ മുഖത്തിന്റെ തിളക്കം. അവർ അന്നം ഉൽപാദിപ്പിക്കുന്നത് നിർത്തിയാൽ ധനികർ പട്ടിണിമൂലം മരണപ്പെടും. അവർ വീടുകൾ പണി യാൻ തയ്യാറായില്ലെങ്കിൽ എങ്ങും ആശ്രയം കിട്ടാതെ വരും. യഥാർത്ഥത്തിൽ കാൽനടയായി പോകുന്ന മനു ഷ്യർ എത്ര ശക്തിശാലികളാണെന്ന് ധനികർക്കറിയില്ല. അവർ എപ്പോഴാണോ ഉണർന്ന് പ്രവർത്തിക്കുക, അന്ന് ധനികരുടെ സാമ്രാജ്യം നശിക്കും.
पैदल चलता हुआ आदमी कवि परिचय स्वप्निल श्रीवास्तव
स्वप्निल श्रीवास्तव का जन्म 5 अक्तूबर 1954 उत्तर प्रदेश में हुआ। कहानी और संस्मरण के क्षेत्रों में उनका योगदान है। ईश्वर एक लाठी है, ताख पर दिया सलाई, मुझे दूसरी पृथ्वी चाहिए आदि उनकी प्रमुख रचनाएं हैं। भारत भूषण अग्रवाल पुरस्कार, फिराक पुरस्कार, रूस के अंर्तराष्ट्रीय पुश्किन सम्मान आदि से वे पुरस्कृत हैं।
ഉത്തർപ്രദേശിലാണ് ശ്രീ സ്വപ്നിൽ ശ്രീവാസ്തവ് ജനിച്ചത്. കഥ, ഓർ മ്മക്കുറിപ്പ് എന്നീ മേഖലകളിൽ അദ്ദേഹം തന്റേതായ സംഭാവനകൾ ईश्वर एक लाठी है, ताख पर दिया सलाई, मुझे दूसरी पृथ्वी चाहिए എന്നിവ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രമുഖ രചനകളാണ്. ഭാരത് ഭൂഷൺ അഗ്രവാൾ പുരസ്കാരം, ഫിറാക്ക് പുരസ്കാരം, റഷ്യയിലെ അന്താരാ ഷ്ട്ര പുശ്കിൻ സമ്മാൻ എന്നിവ നൽകി അദ്ദേഹത്തെ ആദരിച്ചിട്ടുണ്ട്.
पैदल चलता हुआ आदमी कविता शब्दाथ
- चमकदार = തിളങ്ങുന്ന
- सड़क = റോഡ്, Road
- हुजूम में = തിരക്കിനിSയിൽ, Among the crowd
- निरीह = बेचारा, പാവങ്ങൾ
- दिख रहा है = കാണപ്പെടുന്നു, to be seen
- पैदल चलता हुआ = കാൽനടയായി പോകുന്ന
- हिकारत = घृणा, വെറുപ്പ്
- दूसरी दुनिया = മറ്റൊരു ലോകം
- दम = ശക്തി
- चेहरा = മുഖം, face
- रौनक = चमक, brightness, തിളക്കം
- अनाज = ധാന്യം
- उगाना = ഉൽപാദിപ്പിക്കുക
- भूखों मरना = പട്ടിണി കിടന്ന് മരിക്കുക
- मकान = ഉൽട്ടിടം, House
- सिर छिपाना = आश्रय पाना, ആശ്രയം ലഭിക്കുക
- जगह = സ്ഥലം
- ताकतवर = शक्तिशाली, ബലവാൻ
- होश में आना = सचेत होना, ഉണരുക
- दह जाना = नाश होना, നശിക്കുക